ประเมินโอกาสฟื้นตัวของผู้ป่วย Stroke
โดยทีมแพทย์และผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทาง
รังสิต · คลองหลวง · ธัญบุรี ปทุมธานี
อยู่ในโรงพยาบาล จึงเบิกประกันได้ · ตรวจโดยแพทย์เวชศาสตร์ฟื้นฟู · ใกล้ ม.กรุงเทพ และ ม.ธรรมศาสตร์ รังสิต
Stroke คร่าชีวิต แต่มันไม่ควรคร่าความหวังในการเดินได้อีกครั้ง เรียนรู้สถิติและเทคนิคที่ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมองใช้
ทุก 4 นาที มีคนไทย 1 คน ต้องเผชิญหน้ากับ Stroke
มันคือภาวะฉุกเฉินที่เปลี่ยนแปลงชีวิตคุณและครอบครัวไปตลอดกาล
คำถามแรกๆ ที่ผุดขึ้นมาในใจผู้ป่วยและญาติคือ 'เขาจะกลับมาเดินได้ไหม?'
วันนี้ เราจะมาคลายข้อสงสัยและจุดประกายความหวังด้วยข้อมูลจากงานวิจัยที่น่าสนใจ
ใช่ครับ ตัวเลขนี้ไม่ใช่เรื่องเกินจริง
องค์กร World Stroke Organization (WSO) และ American Heart Association/American Stroke Association (AHA/ASA) ระบุว่าผู้ป่วย Stroke ส่วนใหญ่จะมีความบกพร่องด้านการเคลื่อนไหว
แต่ข่าวดีคือ พวกเขาสามารถฟื้นฟูความสามารถในการเดินได้
งานวิจัยชี้ว่ากว่า 80% ของผู้ป่วย Stroke ที่รอดชีวิตสามารถกลับมาเดินได้ด้วยตนเอง (อาจมีอุปกรณ์ช่วยบ้าง) ภายใน 6 เดือนหลังอาการ
แต่จะ 'เดินได้' กับ 'เดินได้ดี' นั้นเป็นคนละเรื่องกัน
การฟื้นฟูหลัง Stroke ต้องเริ่มให้เร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้
เมื่ออาการอยู่ในระยะคงที่ การเริ่มกายภาพบำบัดอย่างเข้มข้นจะสร้างความแตกต่างอย่างมหาศาล
มีช่วงเวลา 'ทองคำ' ในการฟื้นฟู สั้นเพียงไม่กี่เดือนหลังเกิด Stroke
งานวิจัย LEAPS Trial (Locomotor Experience Applied Post-Stroke) ที่ตีพิมพ์ใน The New England Journal of Medicine (NEJM) ปี 2011 โดย Duncan และคณะ ได้ศึกษาประสิทธิภาพของ Gait Training
พวกเขาแบ่งผู้ป่วย Stroke เป็น 3 กลุ่ม: กลุ่มฝึกเดินแบบเข้มข้นในระยะเฉียบพลัน (2 เดือนหลัง Stroke), กลุ่มฝึกเดินแบบเข้มข้นในระยะกลาง (6 เดือนหลัง Stroke), และกลุ่มดูแลปกติ
ผลการศึกษาแสดงให้เห็นว่า ผู้ป่วยที่ได้ฝึกเดินแบบเข้มข้น ไม่ว่าจะเริ่มในระยะเฉียบพลันหรือระยะกลาง ต่างก็มีพัฒนาการในการเดินที่ดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ เมื่อเทียบกับกลุ่มที่ได้รับการดูแลปกติ
น่าสนใจคือ กลุ่มที่เริ่มฝึกหลังจาก 6 เดือน ก็ยังคงได้ประโยชน์ แต่ช่วง 2-6 เดือนหลัง Stroke เป็นช่วงเวลาที่เห็นผลชัดเจนที่สุด
นี่ตอกย้ำว่า 'ระยะเวลา' สำคัญ แต่ 'ความหวัง' ไม่ได้หมดไป แม้จะผ่านช่วงแรกไปแล้วก็ตาม
Gait Training หรือการฝึกเดิน คือกุญแจสำคัญที่ ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมอง ทั่วโลกให้ความสำคัญ
มันไม่ใช่แค่การ 'เดิน' แต่เป็นการฝึกฝ่าเท้า การลงน้ำหนัก การทรงตัว การก้าวขา รวมถึงการประสานงานของร่างกาย
Cochrane Review ในปี 2014 ได้รวบรวมและวิเคราะห์งานวิจัยเกี่ยวกับการฝึกเดินในผู้ป่วย Stroke
ผลสรุปคือ การฝึกเดิน (Gait Training) อย่างสม่ำเสมอและเข้มข้นนั้น มีประสิทธิภาพในการช่วยให้ผู้ป่วย Stroke กลับมาเดินได้ดีขึ้น
ไม่ว่าจะเป็นการฝึกเดินบนพื้น, บนลู่วิ่ง, ด้วยเครื่องพยุงน้ำหนัก หรือแม้แต่การใช้เทคโนโลยีช่วย
ที่ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมอง แสนปิติ พวกเราเข้าใจปรัชญาเหล่านี้เป็นอย่างดี
กภ. กุลฐิณี กลิ่นพูล (กภ.9032) จากมหาวิทยาลัยมหิดล ผู้ก่อตั้งศูนย์ฯ ได้นำหลักการทางวิทยาศาสตร์มาผสมผสานกับการดูแลแบบองค์รวม
เรามีการฟื้นฟูแบบเข้มข้น 2-3 เซสชันต่อวัน โดยนักกายภาพบำบัด (PT) ดูแล 1:1 พร้อมผู้ช่วยผู้ป่วย
นี่คือสิ่งที่ทำให้ศูนย์แสนปิติ ที่มีถึง 9 สาขาในกรุงเทพฯ และดูแลผู้ป่วยกว่า 1,000 ครอบครัว มีอัตราฟื้นฟูสำเร็จสูงถึง 87% (ราคาเริ่มต้น 30,000 บาท/เดือน)
การฝึกเดินอย่างต่อเนื่องและถูกวิธีภายใต้การดูแลของผู้เชี่ยวชาญ คือหัวใจสำคัญ
เป้าหมายของการฝึกเดินไม่ใช่แค่ให้ผู้ป่วยสามารถก้าวขาได้
แต่คือการฟื้นฟูคุณภาพชีวิต ให้พวกเขากลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างอิสระและปลอดภัยมากที่สุด
การฝึกเดินอย่างถูกวิธีจะช่วยลดความเสี่ยงจากการหกล้ม เพิ่มความมั่นใจ และลดภาวะแทรกซ้อนอื่นๆ
Stroke คือบททดสอบที่หนักหน่วง แต่ไม่ใช่จุดจบของทุกสิ่ง
ด้วยวิทยาการทางการแพทย์ การฟื้นฟูที่ทันสมัย และความมุ่งมั่นของผู้ป่วย
การกลับมาเดินได้อีกครั้ง ไม่ใช่แค่ความฝัน แต่เป็นความจริงที่ 80% ของผู้รอดชีวิตจาก Stroke ได้พิสูจน์ให้เห็นแล้ว
การเลือก ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมอง ที่มีความเชี่ยวชาญและประสบการณ์ จะเป็นก้าวแรกที่สำคัญสู่การกลับมามีชีวิตที่ดีอีกครั้ง