ประเมินโอกาสฟื้นตัวของผู้ป่วย Stroke
โดยทีมแพทย์และผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทาง
รังสิต · คลองหลวง · ธัญบุรี ปทุมธานี
อยู่ในโรงพยาบาล จึงเบิกประกันได้ · ตรวจโดยแพทย์เวชศาสตร์ฟื้นฟู · ใกล้ ม.กรุงเทพ และ ม.ธรรมศาสตร์ รังสิต
รู้หรือไม่ว่า 80% ของผู้ป่วย Stroke สามารถกลับมาเดินได้อีกครั้ง? ความเข้าใจเรื่องการฝึกเดินหลัง Stroke คือกุญแจสำคัญสู่การฟื้นฟู ผู้เชี่ยวชาญในศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมองเผยข้อมูลงานวิจัยที่คุณต้องรู้
ทุกๆ 40 วินาที มีคนอเมริกัน 1 คนเป็นโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) และทุก 4 นาที มีคนเสียชีวิตจากโรคนี้ ตามข้อมูลของ CDC (Centers for Disease Control and Prevention) นั่นคือตัวเลขที่น่าตกใจ
แต่สถิติที่น่าสนใจกว่านั้นคือ โอกาสในการฟื้นตัว โดยเฉพาะเรื่องการเดิน 80% ของผู้ป่วย Stroke มักจะสามารถกลับมาเดินได้อีกครั้ง นี่ไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เกิดจากการฟื้นฟูที่ถูกวิธี
หลังจากการเกิด Stroke สมองส่วนที่ควบคุมการเคลื่อนไหวอาจเสียหาย ทำให้เกิดความอ่อนแรงหรืออัมพาต
แต่สมองมีความสามารถพิเศษที่เรียกว่า 'Neuroplasticity' ซึ่งหมายถึงความสามารถในการปรับตัวและสร้างเส้นทางใหม่ๆ เพื่อชดเชยส่วนที่เสียหาย
นี่คือเหตุผลสำคัญที่การฝึกเดิน (Gait Training) หลัง Stroke มีความสำคัญอย่างยิ่ง
งานวิจัยชิ้นสำคัญอย่าง LEAPS Trial ที่ถูกตีพิมพ์ใน New England Journal of Medicine (NEJM) ปี 2011 โดย Duncan และคณะ ได้ศึกษาประสิทธิภาพของการฟื้นฟูการเดินในผู้ป่วย Stroke
ผลการศึกษาแสดงให้เห็นว่า ผู้ป่วยที่ได้รับการฟื้นฟูการเดินแบบเข้มข้นอย่างต่อเนื่อง มีโอกาสที่ดีขึ้นในการกลับมาเดินได้
การเริ่มต้นฟื้นฟูเร็วเท่าไหร่ยิ่งดี แต่งานวิจัย LEAPS Trial ได้แบ่งกลุ่มผู้ป่วยตามระยะเวลาหลัง Stroke
กลุ่มหนึ่งเริ่มกายภาพบำบัดแบบเข้มข้น 2 เดือนหลัง Stroke อีกกลุ่มเริ่ม 6 เดือนหลัง Stroke
ผลลัพธ์พบว่า แม้จะเริ่มกายภาพบำบัดช้าไปถึง 6 เดือน กลุ่มผู้ป่วยก็ยังสามารถฟื้นตัวและเดินได้ดีขึ้น
แต่ต้องเข้าใจว่า การเริ่มต้นฟื้นฟูเร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้ หลังพ้นระยะวิกฤติ จะช่วยเพิ่มโอกาสและลดภาวะแทรกซ้อน
Gait Training คืออะไร? มันคือชุดของเทคนิคและการออกกำลังกายที่ออกแบบมาเพื่อช่วยให้ผู้ป่วย Stroke ฟื้นฟูความสามารถในการเดิน
ประกอบด้วยการฝึกสมดุล การประสานงานของกล้ามเนื้อ และการเรียนรู้รูปแบบการเดินที่ถูกต้อง
งานวิจัย Cochrane Review เรื่อง Gait Training for Stroke Patients ที่ตีพิมพ์ในปี 2014 ได้รวบรวมและวิเคราะห์ผลการศึกษาจำนวนมากเกี่ยวกับประสิทธิภาพของการฝึกเดิน
สรุปได้ว่า การฝึกเดินที่เข้มข้นและเหมาะสม สามารถช่วยผู้ป่วย Stroke ให้กลับมาเดินได้ดีขึ้น ลดความเสี่ยงต่อการหกล้ม และเพิ่มคุณภาพชีวิต
นอกจากนี้ งานวิจัยยังย้ำว่า การฝึกเดินควรมีความหลากหลาย เช่น การเดินบนลู่วิ่ง การเดินแบบมีน้ำหนักพยุงตัว (Partial Body Weight Support Treadmill Training) หรือแม้กระทั่งการฝึกเดินโดยใช้หุ่นยนต์ช่วย
หัวใจสำคัญอีกอย่างคือ 'ความเข้มข้น' ของการทำกายภาพบำบัด
ที่ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมอง อย่างที่ศูนย์แสนปิติ เราเชื่อมั่นในหลักการนี้ โดยจัดโปรแกรมกายภาพบำบัดเข้มข้น 2-3 เซสชันต่อวัน
การมีนักกายภาพบำบัด (PT) แบบ 1:1 พร้อมผู้ช่วย ช่วยให้ผู้ป่วยได้รับการดูแลอย่างใกล้ชิดและเหมาะสมกับแต่ละบุคคล
ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมอง แสนปิติ มีประสบการณ์กว่า 10 ปี ดูแลผู้ป่วยมาแล้วกว่า 5,000 ครอบครัว และมีถึง 9 สาขาในกรุงเทพฯ
ผู้ก่อตั้งอย่าง กภ. กุลฐิณี กลิ่นพูล (ใบอนุญาต กภ.9032) จาก ม.มหิดล ได้นำความรู้และงานวิจัยมาประยุกต์ใช้ในการฟื้นฟูผู้ป่วย
ราคาเริ่มต้นที่ 30,000 บาทต่อเดือนกับการฟื้นฟูที่เข้มข้นและครบวงจร ถือเป็นการลงทุนเพื่อคุณภาพชีวิตที่คุ้มค่า
การฝึกเดินหลัง Stroke ไม่ใช่แค่การออกกำลังกาย แต่เป็นการ 'สอน' สมองให้กลับมาทำงานอีกครั้ง
การนำหลักฐานเชิงประจักษ์จากงานวิจัยมาใช้ในการออกแบบโปรแกรมฟื้นฟู จึงเป็นสิ่งสำคัญสูงสุด
ผู้ป่วยและครอบครัวต้องมีความเข้าใจและมุ่งมั่น การทำงานร่วมกันระหว่างผู้ป่วย ครอบครัว และทีมผู้เชี่ยวชาญที่ศูนย์ฟื้นฟูหลอดเลือดสมอง คือกุญแจสู่ความสำเร็จ
เพราะการเดินได้อีกครั้ง ไม่ใช่แค่การเคลื่อนไหว แต่คือการได้กลับไปใช้ชีวิตอย่างมีอิสระและคุณค่า